Executeur loopt risico met de erfbelasting

Moet de executeur de aangifte erfbelasting doen?

Ja, de executeur moet de aangifte erfbelasting doen. De executeur is hier persoonlijk verantwoordelijk voor.

De executeur handelt de erfenis af. Sinds 2012 is de executeur verplicht om ook de aangifte erfbelasting te ondertekenen. Dit is opgenomen in de Successiewet, artikel 72. De executeur moet dit dus zelf doen en kan dit formeel niet overlaten aan een van de erfgenamen of iemand anders. Je kunt dus wel iemand anders de aangifte laten opstellen, maar niet laten ondertekenen. De executeur ondertekent de aangifte namens alle erfgenamen. Dit behoort tot de bevoegdheden van de executeur.

Erfbelasting uitbesteden

Je kunt als executeur ons inschakelen om de aangifte erfbelasting te verzorgen. Onze fiscalisten van erfbelastingexpert.nl stellen tientallen aangiftes per maand op. Voor een vaste lage prijs stellen wij de aangifte op. Dankzij onze deskundigheid weet je zeker dat je niet teveel erfbelasting betaalt. Dat is, zeker gelet op de aansprakelijkheid van de executeur, een prettige bijkomstigheid.

Aangifte erfbelasting

De aangifte erfbelasting moet binnen 20 maanden na het overlijden zijn ingediend. Betreft het een overlijden van voor 1 januari 2026 dan is die termijn 8 maanden.

Is de aangifte erfbelasting niet binnen die termijn ingediend, dan rekent de Belastingdienst belastingrente over de aanslag. Voor de overlijdens van voor 1 januari 2026 kun je bij de Belastingdienst één keer uitstel vragen van 5 maanden. Voor de nieuwe overlijdens is in principe geen uitstel mogelijk.

De executeur kan namens de erfgenamen bezwaar maken en in beroep gaan tegen (voorlopige) aanslagen.

Het is vanwege deze hoofdelijke aansprakelijkheid voor de erfbelasting van belang om goed af te wegen of je de taak van executeur aanvaardt.

Welk vermogen moet ik in de aangifte opnemen?

De executeur bepaalt eerst de waarde van het vermogen van de erfenis. De waarde is alle bezittingen min alle schulden op het moment van overlijden.

De bezittingen zijn onder andere:

erfbelasting
  • De bankrekening, beleggingen, een koopwoning (in Nederland én het buitenland), ander onroerend goed, een auto, inboedel en sieraden.
  • Bij een gezamenlijke bankrekening telt alleen het geld dat via de overledene op de rekening is gestort. Denk hierbij aan salaris, spaargeld, een erfenis en uitkeringen.

De schulden zijn onder andere:

  • De kosten van de uitvaart.
  • Een hypotheek of lening.
  • Schulden die bij het Bureau Krediet Registratie (BKR) zijn geregistreerd. Hier zijn alle schulden bij professionele kredietverstrekkers geregistreerd.
  • Controleer of er nog onbetaalde rekeningen liggen of kort na het overlijden nog binnen zijn gekomen.
  • Schulden zijn ook: afrekeningen van creditcards, schenkingen op papier, verschuldigde belastingen, legaten en wensen uit een codicil.

De executeur hoeft niet direct de schulden te betalen. De eerste drie maanden na het overlijden hoef je nog geen schuldeisers te betalen. De executeur is wel verplicht om de schuldeisers aan te schrijven. Na die drie maanden kunnen de schuldeisers naar de executeur en de vordering opeisen.

Hoe doe ik de aangifte?

Nadat je de waarde van de erfenis hebt berekend kun je de aangifte doen bij de Belastingdienst. De aangifte erfbelasting kun je online bij de Belastingdienst indienen.

Meestal ontvang je binnen drie maanden na de aangifte een belastingaanslag. Kun je de aanslag niet direct betalen? Dan kun je bij de Belastingdienst uitstel vragen.

Aanslag te hoog of te laag

Het kan zijn dat de waarde van de erfenis hoger of lager blijkt te zijn. Als de waarde van de erfenis hoger is, kan de belastinginspecteur een naheffing opleggen. Als de waarde van de erfenis lager blijkt te zijn, dan kun je een verzoek tot teruggave indienen.

Gevolg van te laat inleveren

Heb je de aangifte niet binnen tijdig gedaan, en geen uitstel aangevraagd? Dan ontvangt de executeur een ambtshalve aanslag. Dat houdt in dat de belastinginspecteur een schatting heeft gemaakt van hoe hoog de erfenis is. Die ambtshalve aanslag verhogen ze altijd voor de zekerheid. De aanslag die je ontvangt is dus (te)hoog. Binnen een bepaalde termijn moet de executeur aantonen dat de aanslag te hoog is. De bewijslast is dan een stuk hoger. Daarnaast kan de Belastingdienst een rente opleggen.

Let op: als de aangifte niet, te laat of onjuist wordt gedaan, kan dit leiden tot een strafbaar feit van de executeur. Het naleven van de verplichting tot het doen van aangifte erfbelasting is daarom van groot belang.

Hoofdelijke aansprakelijkheid executeur

De executeur is hoofdelijk aansprakelijk voor de aangifte erfbelasting. Dit kan vergaande gevolgen hebben voor de executeur. Bijvoorbeeld als er nog vermogen in het buitenland blijkt te zijn waar de executeur niet van op de hoogte is. Het is dus van belang dat de erfgenamen de executeur hiervan op de hoogte stellen.

De hoofdelijke aansprakelijkheid houdt in dat de executeur de aanslag erfbelasting moet betalen als de erfgenamen dit niet zelf doen. De executeur en de erfgenamen zijn beiden aansprakelijk. De Belastingdienst zal de executeur pas aanspreken als de erfgenamen nalaten om de erfbelasting te betalen.

In bepaalde gevallen kan de executeur de hoofdelijke aansprakelijkheid van zich afweren. Dat is het geval indien het niet aan de executeur te wijten is dat in de aangifte een te laag vermogen is opgenomen of als anderszins te weinig belasting is geheven. Dit moet de executeur dan wel zelf bewijzen.

Erfbelasting uitbesteden

Je kunt als executeur ons inschakelen om de aangifte erfbelasting te verzorgen. Onze fiscalisten van erfbelastingexpert.nl stellen tientallen aangiftes per maand op. Voor een vaste lage prijs stellen wij de aangifte op. Dankzij onze deskundigheid weet je zeker dat je niet teveel erfbelasting betaalt. Dat is, zeker gelet op de aansprakelijkheid van de executeur, een prettige bijkomstigheid.

Vrijwaring aansprakelijkheid

De executeur kan ook een vrijwaring aan de erfgenamen vragen. De erfgenamen verklaren dat zij de executeur alle beschikbare informatie over het vermogen hebben gegeven, met name over eventueel buitenlands vermogen. De executeur kan deze vrijwaring vragen nadat de concept aangifte is opgesteld. Zo hebben de erfgenamen inzage in wat de executeur heeft opgegeven.

Lees meer over Financiën

Wat is de informatieplicht van een executeur?

Wat is de informatieplicht van een executeur?

De executeur moet de erfgenamen informeren over de afhandeling van de erfenis. Aan het einde van de werkzaamheden maakt de executeur een verslag over de afwikkeling van de erfenis.

Informatieplicht van de executeur aan de erfgenamen

De executeur kan zelfstandig de erfenis afhandelen. Maar dat houdt niet in dat de executeur geen informatie met de erfgenamen hoeft te delen. De executeur heeft een informatieplicht. Het is niet van belang of dit wel of niet in het testament is opgenomen.

De informatieplicht houdt in dat de executeur de erfgenamen informeert over de voortgang van de afhandeling van de erfenis. Deze informatie kan ook gaan over de goederen en de schulden van de nalatenschap. Dit houdt niet in dat de erfgenamen toestemming moeten geven voor bepaalde werkzaamheden.

De informatieplicht gaat niet zo ver dat de executeur bij elke stap of elke beslissing de informatie direct aan de erfgenamen moet verschaffen. Dat zou ook niet praktisch zijn en de afhandeling van de erfenis alleen maar vertragen.

De informatieplicht geldt zolang de executeur het beheer over de nalatenschap heeft en geldt alleen tegenover de erfgenamen.

Het uitgangspunt is dat de erfgenamen zelf de informatie opvragen bij de executeur. Dit kan mondeling maar ook schriftelijk. De executeur hoeft dit dus niet uit zichzelf te doen.

De erfgenamen vragen informatie

Als executeur kun je vragen van de erfgenamen verwachten. Het is belangrijk om hun volledige en juiste informatie te verstrekken om de erfenis spoedig af te kunnen handelen. Ben je nog bezig om bepaalde zaken af te handelen? Deel dat dan met de erfgenamen en geef aan dat deze informatie iets later verstrekt wordt dan gevraagd. Zo houd je de erfgenamen op de hoogte en weten zij ook waar ze aan toe zijn.

Tuchtrechter over informatieplicht

Een notaris informeerde de erfgenamen niet. De notaris was executeur. De erfgenamen waren Goede Doelen. Nu maakte de notaris van de hele afhandeling een rommel. Traag, onduidelijk en met veel fouten. Maar specifiek over de plicht van de notaris/executeur om de erfgenamen te informeren is de tuchtrechter zeer helder.
De tuchtrechter constateert dat de erfgenamen eenvoudig te traceren waren, namelijk enkele goede doelen. De tuchtkamer constateert ook dat de notaris dit na tien (!) jaar nog niet heeft gedaan. Door deze erfgenamen niet te informeren konden deze niet de vinger aan de pols houden. In dit geval wordt de notaris uit het ambt gezet.
Uitspraak Tuchtrechter uit 2025

Welke informatie moet de executeur verstrekken?

informatieplicht

In beginsel kunnen de erfgenamen alle informatie over de afhandeling opvragen bij de executeur. De executeur moet de door hen redelijkerwijze verlangde informatie geven. Als de executeur klaar is met het beheer, moet de executeur rekening en verantwoording afleggen aan de erfgenamen. Die rekening en verantwoording is een eindverslag van de werkzaamheden. Er is geen verplichte vorm om dit verslag in op te nemen. Het bevat in ieder geval de financiële verantwoording door de executeur.

De verslaglegging is natuurlijk ook afhankelijk van de bevoegdheden van de executeur. Heeft deze een afwikkelingsbewind, dan bevat het verslag ook de verdeling en afrekening. Heeft de executeur een beheersbevoegdheid, dan zou de taak zijn afgerond met het betalen van de schulden en het verder in orde maken van de nalatenschap. De erfgenamen moeten nu overgaan tot het verdelen van de erfenis.

Heeft de legitimaris ook recht op informatie?

Als een kind is onterfd, heeft deze wel nog recht op de legitieme portie. Het onterfde kind is geen erfgenaam, maar kan wel informatie bij de executeur opvragen. De legitimaris heeft recht op informatie over hoe de legitieme portie is berekend. Daaronder valt ook de aangifte en aanslag erfbelasting. Dit heeft de rechtbank Midden-Nederland besloten.  

Informatie van de notaris

Soms zijn de erfgenamen met name genoemd in een testament. In die gevallen zal de notaris de erfgenamen op de hoogte brengen van het overlijden en het bestaan van een testament.

Lees meer over Formele Zaken

Is dat altijd nodig? Een verklaring van executele

Moet ik als executeur een verklaring van executele aanvragen?

Ja. In het testament of in een executeursbenoeming bent u als executeur benoemd. Om deze taak te kunnen uitvoeren heeft u (in de meeste gevallen) een verklaring van executele nodig.

Verklaring van executele nodig?

Een executeur wordt benoemd in een testament of executeursbenoeming. De overledene bepaalt hiermee wie de erfenis mag gaan afhandelen. Als jij bent benoemd tot executeur heb je eerst nog een verklaring van executele nodig. Dit is een bevestiging van de notaris dat jij executeur bent. De notaris controleert het testament en neemt in de verklaring van executele op wie de executeur is en wat de bevoegdheden zijn.

Met deze verklaring kun je de erfenis gaan afhandelen. Vaak zijn het de bank en verzekering die om zo’n verklaring vragen. Zij willen namelijk zeker weten dat ze aan de juiste persoon uitkeren. Dus degene die bevoegd is om de erfenis af te handelen. De bank kan niet zelf het testament beoordelen en op basis daarvan vaststellen wie de executeur is en wat de bevoegdheden zijn.

Wanneer aanvragen?

Je kunt de verklaring van executele pas aanvragen na overlijden van de erflater. Pas op dat moment is het testament definitief van kracht. Tot het laatste moment kan iemand namelijk zijn testament nog intrekken of wijzigen.

Het is dus niet mogelijk om al op voorhand een verklaring op te laten stellen. Dit lijkt soms heel praktisch. De executeur kan dan immers direct aan de slag na het overlijden. Het is dan niet nodig om te wachten.

Het opstellen van een verklaring van executele kunnen wij heel snel in orde maken. Binnen ongeveer een week hebben wij de verklaring meestal gereed.

Verschil met verklaring van erfrecht

nodig

Een verklaring van executele is iets anders dan een verklaring van erfrecht. In de verklaring van erfrecht staat wie de erfgenamen zijn. Hierin kan óók zijn opgenomen wie de executeur is. Dan heb je eigenlijk twee documenten in één.

Als er een executeur is benoemd, is een verklaring van executele vaak voldoende om de erfenis af te handelen. Je kunt dit overleggen met de bank. Zeker als je ook de langstlevende bent is dit een goede oplossing.

De kosten voor een verklaring van executele zijn iets lager dan voor een verklaring van erfrecht. Voor de verklaring van executele hoeft minder onderzocht te worden. De notaris hoeft bijvoorbeeld niet na te gaan wie alle erfgenamen zijn. Het is voldoende om het testament te controleren en de persoonsgegevens van de executeur.

Juist toch een verklaring van erfrecht

Er kan ook een goede reden zijn om juist wel een verklaring van erfrecht op te laten stellen. De notaris stelt dan namelijk vast wie de erfgenamen zijn. Daarmee verleg je als executeur de verantwoordelijkheid en ook de aansprakelijkheid naar de notaris. De notaris zal dan in één verklaring opnemen wie de erfgenamen zijn en wie de executeur is. Aangezien wij enorm snel werken is de doorlooptijd van een verklaring van executele maar iets langer. Dat is alleen anders als de erfgenamen niet meewerken.

Soms is een verklaring van erfrecht een beter en handiger alternatief voor een verklaring van executele. Vraag je die bij ons aan, dan is de executeursbenoeming verwerkt in de verklaring van erfrecht. Voordeel is dat deze verklaring ook nodig is om onroerend goed van naam te wijzigen in het Kadaster. Belangrijk in het kader van het risico voor de executeur is dat de notaris de erfgenamen bepaalt en laat aanvaarden. Zo weet de executeur exact wie er recht hebben op de nalatenschap.

Het tijdsaspect speelt bij ons minder, omdat wij ook een verklaring van erfrecht al binnen enkele weken gereed kunnen hebben.

Natuurlijk kan een executeur in een eenvoudige erfenis of met een duidelijk testament ook zelf vaststellen wie de erfgenamen zijn. Betreft het echter een afwikkelingsbewind, dan is het soms handiger, of zelfs nodig, dat de notaris dit vaststelt. Die heeft ook de mogelijkheden om de erfgenamen van een overleden erfgenaam op te zoeken. Ook kan de notaris in registers uitzoeken of er nog (onverwachte) kinderen zijn van een overledene.

Is er trouwens onroerend goed in de erfenis, dan heb je altijd een verklaring van erfrecht nodig. Dat is omdat de verklaring van erfrecht ingeschreven moet worden bij het Kadaster. Zo komt het onroerend goed op naam van de erfgenamen te staan.

Lees meer over Formele Zaken

  • Veilige gegevensoverdracht
  • SSL certificaat
Verklaring van executele € 329,-